Aşırma

Aşırma Halayı, Malatya’nın adlarıyla tanınan yerel oyun çeşitleri arasındadır. Halay geleneğinde oyun adı, dizi halinde hareket, müzik eşliği ve oynandığı ortam birlikte anlam taşır. Aşırma da bu yaşayan repertuvarın bir parçası olarak değerlendirilir.

Malatya halk oyunları düğün, eğlence ve toplu kutlama ortamlarında kuşaktan kuşağa aktarılır. Yerel icralarla sahne için düzenlenmiş gösteriler arasında farklılıklar olabilir. Bir ekibin belirli bir düzende oynaması, bütün köy ve ilçelerin aynı figürleri kullandığını göstermez.

Aşırma adı başka yörelerin oyun listelerinde de görülebilir. Bu yüzden yalnız ad benzerliğine bakarak başka bir bölgenin ritim ve adım tarifini Malatya Aşırması’na taşımamak gerekir. Yerel icrayı öğrenmek isteyenler yöre ekibi ve eğiticisinin açıklamasını esas almalıdır.

Türk Halk Oyunları Kataloğu, Aşırma’yı Bingöl’ün Kiğı çevresinden Siirt’in Şirvan ilçesine uzanan başka örneklerle de ele alır. Bu kayıtlarda açık havadaki davul ve zurnayla kapalı ortamlardaki farklı çalgı eşlikleri ayrılır. Karşılaştırma, oyun adının tek bir il sınırında doğup hiç değişmeden kalmış bir kalıp gibi görülmemesi gerektiğini anlatır. Malatya’daki bir icra ise o yerin müzik, tavır ve aktarım bilgisiyle ayrıca değerlendirilir.